To Teacher's Blog μας επισκέφτηκε..: Μοναχοπαίδι..Τυχερά ή άτυχα παιδια;

     Η εκπαιδευτικός του Teacher's Blog Σπυριδούλα-Μαρία Λάλου μας μιλάει για το να είναι κανείς μοναχοπαίδι. Είναι τύχη ή μήπως όχι...; Ας δούμε τί μας λέει...

Μοναχοπαίδια: τυχερά ή άτυχα παιδιά;

Σίγουρα όλοι όσοι έχουμε γνωρίσει μοναχοπαίδια κάναμε την σκέψη «πόσο τυχερός/ή είναι, είχε πάντα την προσοχή των γονιών του και δεν μοιράστηκε ποτέ τίποτα, ήταν όλα δικά του/της», ισχύει όμως κάτι τέτοιο ή είναι παγίδα ;

  Τα παιδιά αυτά δεν χρειάστηκε ποτέ να «εκθρονιστούν» αναμένοντας τον «διάδοχο» ο οποίος θα τους έπαιρνε την μοναδική θέση στην καρδιά και την ζωή των γονιών του, δεν χρειάστηκε να μοιραστούν τα παιχνίδια τους , την καθημερινότητα τους, να τσακωθούν για κάτι που έγινε με τα αδέρφια τους, να συζητήσουν με τους γονείς τους ότι τα αδέρφια τους θα είναι πάντα οι πιο πιστοί τους φίλοι. Ήταν και θα είναι πάντα οι τρεις τους.

   Τα περισσότερα ζευγάρια επιλέγουν να κάνουν μόνο ένα παιδί λόγο της οικονομικής κρίσης καθώς ακόμη δεν θέλουν να στερηθεί τίποτα το παιδί τους. Επιθυμούν γι' αυτό τα καλύτερα και πιστεύουν πως με αυτόν το τρόπο του τα προσφέρουν. Είναι όμως αυτό σωστό; Το μεγάλωμα ενός παιδιού χωρίς άλλα αδέρφια κρύβει ορισμένες παγίδες ,αν όχι για κανέναν άλλο λόγο, μόνο και μόνο γιατί μαζί με τα αγαθά και τις ευκαιρίες που δεν μοιράζονται, δεν μοιράζονται ούτε τα οποιαδήποτε «λάθη» των γονιών και οι δυσκολίες της οικογενειακής ζωής.

   Σχετικά με την προστασία των συναισθημάτων, επειδή το παιδί βρίσκεται στο επίκεντρο της προσοχής όλων (παππούδες, γιαγιάδες και λοιποί συγγενείς), το μοναχοπαίδι είναι συχνά υπερπροστατευμένο. Η υπερπροστασία όμως δεν είναι μόνο η υπερβολική προστασία του παιδιού σχετικά με την ασφάλεια του και την σωματική του ακεραιότητα, διότι αυτό συμβαίνει και όταν υπάρχουν πολλά αδέρφια. Η υπερπροστατευτικότητα στα μοναχοπαίδια κρύβει την υπερβολή στην συναισθηματική ασφάλεια του παιδιού (αυτό ενέχει ψέματα και εξιδανικεύσεις) και οφείλετε στην στενή σχέση γονέα -παιδιού. 

   Μεγαλώνοντας ένα παιδί μέσα σε μια «χρυσή γυάλα» δεν το προστατεύετε απαραίτητα, του δημιουργείτε μια αίσθηση παντοδυναμίας και ηρωισμού (εκεί πατούν όσοι χαρακτηρίζουν τα μοναχοπαίδια «κακομαθημένα»). Μέσα στον προστατευτικό του περίγυρο το παιδί διστάζει να δοκιμαστεί, από φόβο να μην ακούσει άσχημα λόγια, να μην απορριφθεί, να μην το αμφισβητήσουν. Τους φόβους αυτούς αρκετές φορές τους μεγεθύνουν οι γονείς με τις προσδοκίες, τις μεγαλομανίες και τις φαντασιώσεις που φορτώνουν τα παιδιά και έτσι εκείνα επιβαρύνονται με το αίσθημα «μη τυχόν και αποτύχω». 

   Κατανοώ πως είναι δύσκολο για μια οικογένεια με ένα παιδί να τα αναλογιστεί όλα αυτά γιατί το παιδί τους είναι ότι πιο σημαντικό έχουν. Όμως όπως σκέφτεστε να προσλαμβάνετε καταστάσεις για να προστατεύσετε το παιδί σας ίσως θα έπρεπε να σκεφτείτε και την ψυχική υγεία του. Οι φόβοι που αναπτύσσονται στο παιδί και η υπερπροστατευτικότητα δεν το βοηθούν να δει την αλήθεια της ζωής. 

   Δεν έζησα ως μοναχοπαίδι και μου είναι δύσκολο να διαπιστώσω αν είναι τυχερά παιδιά ή όχι. Πάντα μοιραζόμουν οτιδήποτε με τα αδέρφια και τους γονείς μου, ακόμη και τώρα. Ίσως είχαμε το «γιατί εσύ και όχι εγώ;» αλλά μεγαλώνοντας ήμουν εντάξει με αυτό! Δεν είναι θέμα συμβιβασμού αλλά κατανόησης και αγάπης. Η συμβουλή μου ως μέλος πενταμελής οικογένειας είναι ότι ήμουν και είμαι πολύ τυχερή που είχα αδέρφια, δεν μπορώ να φανταστώ την ζωή μου χωρίς αυτά, γεμίστε τα παιδιά ή το παιδί σας με ειλικρινή αγάπη και όχι με υλικά αγαθά. Δεν γεμίζουν το κενό, ούτε βοηθούν τις ενοχές και τις τύψεις. 

Πηγή άρθρου: https://lalouspiridoula.blogspot.com/2019/03/blog-post_4.html 

ΣΥΝΕΞΑΡΤΗΣΗ: ΜΑΘΑΙΝΩ ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ

 Η συνεξάρτηση ή αλλιώς εξάρτηση στη σχέση δεν είναι μια αρρώστεια, είναι κάτι που μπορεί πολλοί να το έχουμε ή να το βλέπουμε γύρω μας και να το ονομάζουμε Αυτοθυσία (η μάνα για το παιδί)  ή Καλοσύνη ή Απόλυτο δόσιμο στη σχέση ή πολλά ακόμη "όμορφα" πραγματάκια που μας καθηλώνουν σε αυτή την κατάσταση..

Παρόλα αυτά, μπορεί να υπάρχει ως χαρακτηριστικό σε διάφορες ψυχικές διαταραχές όπως σε διαταραχές άγχους, μετατραυματικό στρες, εξαρτητική διαταραχή προσωπικότητας και άλλα. Συνώθως οι ρόλοι που παίρνει το άτομο με συνεξάρτηση είναι οι εξής: 

• Σωτήρας: σώσει το άτομο με το οποίο έχει συνεξάρτηση μαζί του ή βρίσκει δικαιολογίες για να μην το εκθέσει
• Φροντιστής: φροντίζει το άτομο που έχει συνεξάρτηση μαζί του (το άτομο αυτό συνήθως-αν και πλέον όχι πάντα- έχει μια εξάρτηση (αλκοόλ, τζόγος κτλ) ή μια σωματική ή ψυχική διαταραχή* )
• Φροντιστής του νοικοκυριού: φροντίζει για όλες τις υποχρεώσεις μέσα στο σπίτι και τους λογαριασμούς του σπιτιού.
• Ήρωας: γίνεται ο σούπερ άνθρωπος που σώζει την "εικόνα" της οικογένειας.
• Κατηγορητής: κατηγορεί και ενοχοποιεί το άτομο και τον βάζει σε ρόλο αποδιοπομπαίου τράγου. 
• Αποτραβιέται από την οικογένεια και φέρεται σαν να μην τον ενδιαφέρει τίποτε. 

*Πρέπει να αναφέρουμε ότι αρχικά η Συνεξάρτηση ξεκίνησε ως χαρακτηριστικό οικογενειών που στον κύκλο τους είχαν ένα άτομο με εθισμό ή σωματική/ψυχική διαταραχή. Γι αυτό και οι παραπάνω ρόλοι εφαρμόζουν τέλεια σε τέτοιες περιπτώσεις. Στην σημερινή όμως εποχή η Συνεξάρτηση υπάρχει και έξω από αυτή τη συνθήκη και βεβαίως, υπάρχει μια μικρή παραλλαγή στους ρόλους αυτούς αλλά με ίδια ουσία. 

Ερωτήσεις που ρωτάμε συχνά για να φανεί εάν υπάρχει Συνεξάρτηση είναι: 

Σκέφτεσαι περισσότερο τη συμπεριφορά και τα προβλήματα του άλλου από τα δικά σου;

Αγχώνεσαι συνεχώς για την συμπεριφορά του άλλου ατόμου;

Νιώθεις ότι εαν σταματήσεις να ασχολείσαι με το άλλο άτομο, θα καταρρεύσει;

Κατηγορείς τον εαυτό σου για τα προβλήματά του άλλου ατόμου;

Να πούμε εδώ ότι τα παραπάνω μπορεί να μην σημαίνουν απαραίτητα ότι έχετε Συνεξάρτηση αλλά και πάλι είναι σημαντικό να έχετε επίγνωση του τρόπου που σχετίζεστε με τον άλλο.

• Χαρακτηριστικά συνεξαρτημένου ατόμου: 

* Υπερβολική αίσθηση ευθύνης για τα προβλήματα των άλλων

* Μια τάση να "αγαπούν" άτομα που λυπούνται και μπορούν να σώσουν

* Πληγώνονται όταν οι άλλοι δν αναγνωρίζουν τις προσπάθειές τους

* Έχουν υπερβολική ανάγκη για αναγνώριση και αποδοχή

* Έχουν έντονη την επιθυμία να ελέγχουν τους άλλους

* Νιώθουν ενοχές όταν βάζουν πρώτα τον εαυτό τους

* Έχουν υπερβολικό φόβο ότι θα τους εγκαταλείψουν

* Έλλειωη εμπιστοσύνης στον εαυτό ή/και στους άλλους

* Χρόνιο θυμό

* Φτωχή ικανότητα επικοινωνίας

* Δυσκολία να πάρουν αποφάσεις

* Μια τάση να κάνουν πάντα παραπάνω από αυτά που τους "αναλογούν" συνεχώς

* Σιωπούν για να αποφύγουν ένα τσακωμό

* Η αυτοπεποίθησή τους ανεβαίνει όταν βοηθούν ένα άτομο

Η συνεξάρτηση είναι ένα χαρακτηρηστικό που εμφανίζεται στις στενές μας σχέσεις, με πρόσωπα κοντινά και αγαπημένα όπως είναι ο σύντροφός μας, οι γονείς, οι στενοί μας φίλοι. Πρέπει να γίνει ξεκάθαρο ότι τα παραπάνω δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι το άτομο είναι συνεξαρτώμενο αλλά και πάλι είναι καλές πληροφορίες για να δούμε εάν σχετιζόμαστε με υγιείς όρους ή κάτι πρέπει να αλλάξουμε..

Το άτομο που είναι συνεξαρτώμενο μπορεί να βοηθηθεί με 3 τρόπους κυριώς: αυτοβοήθεια, ομαδική θεραπεία και ατομική θεραπεία. Η ομαδική θεραπεία ειναι η περισσότερο βοηθητική προσέγγιση σε αυτή τη περίπτωση γιατί το "πρόβλημα" του συνεξαρτημένου είναι η σχέση του και η ομαδική θεραπεία στηρίζεται στο σχετίζεσθαι για να λειτουργήσει. Ο τρόπος που μας βλέπουν οι άλλοι και το τί κάνουμε για να "αρέσουμε" θα φανούν στην ομάδα και θα βοηθήσουν το άτομο. Φυσικά, ο δρόμος είναι τραχύς και είναι σημαντικό να αναφέρουμε κάποια από τα συχνότερα "εμπόδια" που εμφανίζονται στη θεραπεία με ένα συνεξαρτώμενο: 

1. Χάνουν συνεδρίες

2. Δεν ξέρουν τι να κάνουν για να βελτιωθούν

3. Φοβούνται πολύ την κριτική

4. Παλεύουν με την χαμηλή τους αυτοεκτίμηση

5. Κατηγορούν τους άλλους για τα προβλήματά τους

6. Έχουν δυσκολία να εμπιστευτούν τους άλλους. 

Γνωρίζοντας κάποια από τα βασικότερα εμπόδια, το άτομο που θα αποφασίσει να αναζητήσει βοήθεια θα πάει προετοιμασμένο και έτσι υπάρχουν λιγότερες πιθανότητες να εγκαταλείψει την προσπάθεια. Όσον αφορά την αυτοβοήθεια είναι σημαντικό το άτομο να επικεντρωθεί στα 3 παρακάτω και να ταεπαναλαμβάνει συχνά στο μυαλό του: 

1. Δεν προκάλεσα το πρόβλημα

2. Δεν μπορώ να ελέγξω τον άλλο

3. Δεν μπορώ να λύσω το πρόβλημα του άλλου.

Το θέμα Συνεξάρτηση είναι τεράστιο και πλέον δεν αφορά μόνο περιπτώσεις όπου υπάρχει κάποιος εθισμός στην οικογένεια. Είναι ένα θέμα που αφορά πολλούς από εμάς και πολύ συχνά μπερδεύεται με την απόλυτη αγάπη και αυτοθυσία. Η συνεξάρτηση σημαίνει ότι δεν υπάρχουν υγιή όρια μεταξύ μας και ότι οι πράξεις και τα συναισθήματά μας αλληλοκαθορίζονται. ΟΧΙ. Δεν ευθύνομαι για ότι νιώθεις, δεν ευθύνεσαι για ότι νιώθω. Οι σκέψεις του μυαλού μας είναι που δημιουργούν τα συναισθήματά μας. Η πηγή των συναισθημάτων βρίσκεται μέσα μας, στο μυαλό μας, όχι έξω από εμάς. Η αυτογνωσία, όπως πολλές φορές έχουμε πει θέλει κόπο, υπομονή και επιμονή.Αχ!πόσο εύκολο είναι να φταίνε οι άλλοι για εμάς...αλλά δεν είναι έτσι ποτέ. Βγάλτε λοιπόν τα γυαλιά και κοιταχτείτε στον καθρέφτη με ειλικρίνεια και θάρρος. Καλή αρχή!

Προετοιμάστε το παιδί σας για την επιστροφή στα θρανια!

     Είναι σημαντικό να προετοιμάζουμε το παιδί μας για την νέα σχολική χρονιά; Κατά την προσωπική μου άποψη, ναι, είναι απαραίτητο. Ειδικά εάν το παιδί μας είναι μικρό είναι πολύ σημαντικό για την ψυχολογία του να το εντάσσουμε σιγά σιγά σε ένα ρυθμό γιατί διαφορετικά η πρώτη μέρα στο σχολείο ίσως να είναι μέρα με αχτένιστα μαλλιά και καθυστερημένες καλημέρες!

    Εάν το παιδί σας μεταβαίνει από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο επίσης είναι καλό να μιλάτε μαζί του γι’ αυτό, να το ρωτήσετε πως νιώθει και να προσπαθήσετε να κατανοήσετε την αγωνία του γι’ αυτή την τόσο μεγάλη (στα μάτια τους) αλλαγή. Μέχρι πέρυσι ήταν «ο μεγάλος», τώρα θα είναι το μικρότερο και όλοι οι «μεγάλοι» που τον περιτριγυρίζουν του είναι παντελώς άγνωστοι, καθηγητές και μαθητές. Ίσως να θέλει να αλλάξει το στυλ του, ίσως να μην θέλει πια να ντύνει τα βιβλία του και να περιποιείται τα τετράδιά του. Μην ενταντιώνεστε, είναι δική του ζωή! Σεβαστείτε το γεγονός της μετάβασης και δείξτε την αμέριστη κατανόησή σας τους πρώτους μήνες.

   Ακόμη, είναι σημαντικό να μιλάτε με τα παιδιά σας για οτιδήποτε τα αφορά. Ένα σημαντικό λάθος που κάνουν οι γονείς είναι ότι σκέφτονται και πράττουν για λογαριασμό του παιδιού τους και δεν συζητούν μαζί του, δεν ζητούν την άποψή του. Αυτό είναι κάτι που πρέπει να αλλάξει στην σημερινή μας κοινωνία. Αντιμετωπίζουμε το παιδί σαν ένα μικρότερο αλλά ίσο με τους υπόλοιπους μέλος και του δείχνουμε σεβασμό από την πρώτη ημέρα ζωής του. Έτσι, λοιπόν, είναι πολύ σημαντικό να κουβεντιάζουμε με το παιδί για το πώς βλέπει την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς. Ρωτήστε το: ανυπομονείς; Ποιος σου έλειψε περισσότερο;

   Σε ποιο θρανίο θα κάτσεις φέτος; Τέτοιου είδους ερωτήσεις κάνουν το παιδί να νιώθει ορατό και ενισχύουν την αυτοεκτίμησή του.

    Καλό είναι να απέχετε από παράπονα που αφορούν τα έξοδα και τα πολλά σχολικά είδη που σας επιβάλλει το σχολείο να αγοράσετε. Η να μην παραπονιέστε για τα έξοδα του φροντιστηρίου και τις διαδρομές που πρέπει να κάνετε κάθε μέρα από και προς τις υποχρεώσεις αυτές. 

   Δεν είναι σφάλμα του παιδιού, δεν είναι κάτι που το παιδί μπορεί να αλλάξει ή μπορεί να σας δώσει τη λύση. Είναι δικό σας πρόβλημα, καλό είναι να το κουβεντιάσετε με έναν ενήλικα και να μην φορτώνετε ενοχές άθελά σας το παιδί σας.

Παπακυργιάκη Χρύσα
Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια
Email: chrysapapakirgiaki@yahoo.gr 

Διατροφικές Διαταραχές στην Εφηβεία: Προσοχή!

     Οι διατροφικές διαταραχές την περίοδο της εφηβείας είναι ένα αρκετά σοβαρό ζήτημα για τη σημερινή οικογένεια. Το παιδί μας δεν τρώει ή τρώει πάρα πολύ και ασχολείται επίμονα με την εικόνα του σώματός του. Η ώρα του φαγητού δεν του προσδίδει καμία απόλαυση…μπορεί να τρώει πολύ λιγότερο απ’ ότι συνήθως ή ακόμη και να ζητάει να φάει μόνο του. Επίσης, μπορεί να δούμε ότι το παιδί υιοθετεί μια ιεροτελεστία γύρω από το φαγητό: μπορεί να το κόβει, για παράδειγμα, σε μικρές μπουκιές ή να αποφεύγει επίμονα κάποια κατηγορία τροφών.

    Πριν μιλήσουμε για Διατροφικές Διαταραχές, όπως πάντα πρέπει να αποκλείσουμε τυχόν ιατρικά ζητήματα, όπως ο θυροειδής, οι γαστρεντερικές διαταραχές κ.τ.λ. Επίσης, πρέπει να αποκλείσουμε την καταθλιπτική διαταραχή, που μπορεί να επιφέρει κάποια ανωμαλία στην όρεξη του παιδιού, και την κατάχρηση ουσιών, όπως το οινόπνευμα. Ακόμη, είναι σημαντικό να πούμε ότι τα συμπτώματα πρέπει να επιμένουν για περισσότερο από 3 μήνες. Μαμάδες προσοχή! Μην κάνετε διάγνωση στο παιδί σας! Μπορεί να μην υπάρχει λόγος ανησυχίας ή ακόμη και να παρερμηνεύσετε κάποια σημάδια. Οι ειδικοί είναι δίπλα σας, μην γυρνάτε την πλάτη.

    Οι δύο κυριότερες διαταραχές πρόσληψης της τροφής είναι η Ψυχογενής Ανορεξία και η Ψυχογενής Βουλιμία. Ας τις δούμε:

·         Ψυχογενής Ανορεξία: το άτομο στην περίπτωση αυτή, έχει μεγάλη ανησυχία ότι θα αυξηθεί το βάρος του ή ότι θα γίνει παχύσαρκο, ενώ το βάρος του είναι μικρότερο από το κανονικό. Υπάρχει μια εμμονή για δίαιτα και για συνεχή παρατήρηση του σώματός του. Στην περίοδο της ανάπτυξης, τα παιδιά που πάσχουν από ανορεξία δεν εμφανίζουν την αναμενόμενη ανάπτυξη και παρουσιάζουν διαταραχές στην έμμηνο ρύση. Το βάρος παίζει, πλέον, πρωταγωνιστικό ρόλο στη ζωή αυτών των ατόμων. Το σχήμα του σώματος του επηρεάζει πολύ την αυτό-εκτίμησή του. Ο εμετός δεν είναι απαραίτητος για να μιλήσουμε για ψυχογενή ανορεξία.

Στην Ψυχογενή Ανορεξία υπάρχουν δύο τύποι: ο Περιοριστικός τύπος : όπου το άτομο δεν τρώει ή τρώει πολύ λίγο, και ο Τύπος Υπερφαγίας: που το άτομο εμφανίζει και επεισόδια υπερφαγίας και το άτομο, κατόπιν, καταφεύγει σε μεθόδους κάθαρσης, όπως αποκαλούνται, δηλαδή το άτομο κάνει εμετό ή χρησιμοποιεί διουρητικά/ καθαρτικά χάπια.

·         Ψυχογενής Βουλιμία: στην περίπτωση αυτή το άτομο μπορεί μέσα σε 2 ώρες να καταναλώσει μεγάλες ποσότητες τροφής, σαφώς περισσότερο απ’ ότι θα μπορούσαν να καταναλώσουν οι περισσότεροι άνθρωποι. Επιπλέον, το άτομο δεν νιώθει κανένα έλεγχο, δηλαδή δεν μπορεί να σταματήσει να τρώει ή να ελέγξει τι και πόσο τρώει. Επίσης, και σε αυτή τη περίπτωση, το άτομο ασχολείται υπερβολικά με το σωματικό του βάρος και νιώθει μεγάλες ενοχές μετά από κάθε επεισόδιο υπερφαγίας.

Και εδώ, έχουμε δύο τύπους: τον Καθαρτικό τύπο: δηλαδή την περίπτωση κατά την οποία, μετά από το επεισόδιο υπερφαγίας, το άτομο προκαλεί εμετό ή χρησιμοποιεί διουρητικά/καθαρκτικά χάπια για να ανακουφιστεί από τις ενοχές, και τον Μη Καθαρτικό τύπο: δηλαδή το άτομο, μπορεί να καταφύγει σε νηστεία και υπέρμετρη σωματική άσκηση, αλλά δεν προκαλεί εμετό ή τα χάπια της πρώτης περίπτωσης.

Γιατί συμβαίνει αυτό;

Οι παράγοντες που οδηγούν στις Διατροφικές Διαταραχές είναι πολλοί, αλλά οι βασικότεροι είναι οι ψυχολογικοί και οι κοινωνικοί παράγοντες. Η κοινωνία μας προβάλει υπερβολικά το αδύνατο κορμί και όχι το υγιές, με αποτέλεσμα, ιδιαίτερα για κάποιο παιδί που βρίσκεται στην εφηβεία, αυτό να επηρεάζει την αυτοεκτίμηση και την αυτοεικόνα του. Η μίμηση εξάλλου είναι κάτι πολύ συνηθισμένο στην εφηβεία. Ωστόσο, αυτό δεν θα είχε επίδραση πάνω στον ψυχισμό του ατόμου, εάν δεν υπήρχε το ψυχολογικό υπόβαθρο.

 Στις περισσότερες οικογένειες ατόμων με διατροφικές διαταραχές έχει παρατηρηθεί ένα αποσπασματικό ενδιαφέρον προς τα παιδιά τους, δηλαδή ενδιαφέρον για κάποια μεμονωμένη συμπεριφορά ή για την σωματική εικόνα του, με μια έντονη αδιαφορία για τα συναισθήματα του παιδιού. Το παιδί νιώθει ότι δεν το καταλαβαίνει κανείς και έτσι δημιουργείται ένα αίσθημα κενού και μια ελλιπής εικόνα του εαυτού. Οι γονείς μοιάζουν να ενδιαφέρονται, αλλά το ενδιαφέρον είναι επιφανειακό και δεν ικανοποιεί συναισθηματικά το παιδί. Τελικά, το παιδί νιώθει μοναξιά και έχει ένα αίσθημα ανικανοποίητου. Αυτό μπορεί να του δημιουργήσει την επιθυμία να «εξαφανιστεί» ή να γεμίσει το συναισθηματικό του κενό τρώγοντας… Άλλα χαρακτηριστικά της συμπεριφοράς των γονέων που έχουν αναφερθεί είναι: εξονυχιστικός έλεγχος, στιγμιαίες συμπεριφορές υπερευαισθησίας, έντονη ενασχόληση με τις αρνητικές πλευρές του παιδιού, ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη γνώμη τρίτων και πολύ μειωμένο ενδιαφέρον για τις πραγματικές ανάγκες του παιδιού. Τελικά, τα άτομα αυτά, στην προσπάθεια τους να γεμίσουν αυτή την έλλειψη, την έλλειψη ενός διαθέσιμου και δοτικού γονέα, αναπτύσσουν μια τελειομανία που είναι πολύ ανακουφιστική στην καθημερινή τους ζωή. Γίνονται καλοί μαθητές και πρότυπα καλών παιδιών. Η αντίληψη ότι το σώμα τους πρέπει να είναι τέλειο και αλώβητο, τους ανακουφίζει από το άγχος που βιώνουν ή βίωσαν. Νιώθοντας επίσης ότι μπορούν να ρυθμίσουν τι θα τρώνε και τι δεν θα τρώνε, τους δίνει μια ψεύτικη αίσθηση ελέγχου και ανεξαρτησίας από τους απαιτητικούς γονείς.

    Η λύση στην περίπτωση των Διατροφικών Διαταραχών είναι η ψυχοθεραπεία. Έτσι, ο ενήλικας ή ο έφηβος θα μπορέσει να καταλάβει τι κάνει και γιατί και να διορθώσει τις λανθασμένες αντιλήψεις που έχει για το σώμα του, το φαγητό και το ιδανικό βάρος. Επίσης θα μπορέσει να αγαπήσει το κομμάτι αυτό του εαυτού του και να επικεντρωθεί στο πραγματικό του πρόβλημα και, φυσικά, στην επίλυσή του. Η οικογενειακή θεραπεία είναι, επίσης, πολύ σημαντική, γιατί, όπως είπαμε, η οικογένεια παίζει βασικό ρόλο στις διαταραχές αυτές και μπορεί να βελτιωθεί αλλά και να στηρίξει το άτομο στον αγώνα του.

   Στο σημερινό άρθρο δεν υπάρχουν οδηγίες για το σπίτι…ο στόχος του είναι να μας ενημερώσει και να μας σπρώξει έξω από την πόρτα του ειδικού!         

Επιλόχεια κατάθλιψη

Η επιλόχεια κατάθλιψη είναι μια ιδαίτερη μορφή κατάθλιψης υπό την έννοια ότι εμφανίζεται σε νέες μαμάδες που μόλις έχουν γεννήσει. Οι έντονες ορμονικές αλλαγές, λοιπόν, που συνβαίνουν κατά την εγκυμοσύνη και η "απότομη" αλλαγή της γέννας δημιουργούν το κατάλληλο έδαφος για την επιλόχεια κατάθλιψη στις γυναίκες. Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης δύο ορμόνες παίζουν πολύ σημαντικό ρόλο: η προγεστερόνη και τα οιστρογόνα. 24 ώρες μετά το τοκετό τα επίπεδα των ορμονών πέφτουν και φτάνουν στο επίπεδο που βρίσκονταν πρίν την εγκυμοσύνη. Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι αυτή η απότομη αλλαγή ευθύνεται σε κάποιο ποσοστό για την επιλόχεια κατάθλιψη. 

     Παρόλα αυτά, υπάρχουν και άλλοι παράγοντες που επηρεάζουν και σχετίζονται με την κατάθλιψη της μητέρας: η ύπαρξη ιστορικού κατάθλιψης ή άλλων συναισθηματικών διαταραχών στην οικογένεια, η ύπαρξη προηγούμενης επιλόχειας κατάθλιψης στη μητέρα (κατά 50% εμφανίζεται και σε επόμηνη εγκυμοσύνη), η χρήση ουσιών κατά την εγκυμοσύνη και αρκετοί περιβαλλοντικοί παράγοντες: 

• Μείωση του ύπνου κατά την πρώτη περίοδο ζωής του μωρού
• Μείωση του χρόνου έξω από το σπίτι που βιώνεται ως "εγκλωβισμός"
• Φόβος απώλειας της προσωπικής ταυτότητας της μητέρας, ποιά είναι τώρα και ποιά ήταν πρίν το νέο μωρό;
• Φόβος ότι δεν θα μπορέσει να ανταποκριθεί στο νέο ρόλο ώς μαμά, ότι δεν θα μπορέσει να είναι καλή μαμά ή ότι δεν θα είναι πια ίδια η σχέση με τον σύζυγο της.

     Η επιλόχεια κατάθλιψη μπορεί να διαρκέσει και να ταλαιπωρήσει τη μητέρα αλλά και το μωρό και το σύντροφο για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα (μέχρι και 1 έτος). Αυτό σε συνδυασμό με το γεγονός ότι το βρέφος από 3 μηνών είναι ικανό να κατανοήσει τη συναισθηματική κατάσταση της μητέρας του και να ανταποκρίνεται αναλόγως, μας οδηγεί στο να προτείνουμε ψυχοθεραπεία μαζί με ψυχιατρική υποστήριξη. Αναλόγως τη βαρύτητα των συμπτωμάτων φυσικά.

    Εάν η κατάθλιψη είναι βαριάς μορφής και επηρεάζει σε μεγάλο ποσοστό την επιβίωση του βρέφους (λόγου χάρη η μητέρα δεν θέλει να θηλάσει), τότε είναι καλύτερο να υπάρξει ψυχιατρική υποστήριξη και με την κατάλληλη φαρμακοθεραπεία η νέα μητέρα θα μπορέσει να ανταποκριθεί στο νέο της ρόλο. Υπάρχουν φάρμακα που δεν απαιτούν την διακοπή του θηλασμού αλλά και κάποια που την απαιτούν, ωστόσο είναι προτιμότερο ένα βρέφος να μεγαλώσει με έτοιμο γάλα, παρά με το μητρικό του αλλά με μια καταθλιπτική μητρική παρουσία, που φυσικά θα επιδράσει ανάλογα στην ψυχική δομή του παιδιού. 

     Η επιλόχεια κατάθλιψη δεν πρέπει να περνά αψήφιστά από την οικογένεια της νέας μητέρας. Ο συναγερμός πρέπει να τεθεί άμεσα καθώς δεν λείπουν περιστατικά αυτοκτονιών και εδώ. Ωστόσο, με την κατάλληλη υποστήριξη και με ανοιχτό μυαλό η μητέρα μπορεί να ξαναβρεί τον "χαμένο της εαυτό" και να βιώσει με χαρά την μητρότητα. Εάν γνωρίζετε κάποιο άτομο που υποψιάζεστε ότι πάσχει από επιλόχεια κατάθλιψη, μιλήστε του και βοηθήστε το να αναζητήσει επαγγελματική βοήθεια. Η άποψη ότι η μητέρα "χαιδέυεται" ή "δυσκολεύεται να προσαρμοστεί" μπορεί να κρύβει μια τέτοιου είδους διαταραχή και αυτό να έχει επιπτώσεις και στη μαμά αλλά και στη νέα ζωούλα που έφερε στον κόσμο. 

Ανεπαρκείς γονείς...θυμωμένοι ενήλικες.

     Στη διάρκεια των αιώνων η πείρα, η κοινωνική μάθηση, η μίμηση, το ένστικτο είναι αυτά που καθοδηγούν έναν γονέα για να αναθρέψει σωστά το παιδί του. Στη σημερινή εποχή, η παγκοσμιοποίηση και το Internet μας έχουν διδάξει και καινούριες ή διαφορετικές πρακτικές και τρόπους διαπαιδαγώγησης από αυτές που μάθαμε από τους γύρω μας ή μας είπαν ότι "πρέπει" να κάνουμε.

     Μια μητέρα ξέρει ότι προτεραιότητα στη ζωή της πλέον είναι το παιδί της και η ευθύνη της είναι να το μεγαλώσει με αυτοπεποίθηση και αξίες που να του ανοίγουν δρόμους αργότερα στη ζωή του. Δεν είναι υποχρέωση να είσαι γονιός αλλά έχει πολλές υποχρεώσεις και μια από αυτές είναι να φροντίζεις να καλύπτεις τις συναισθηματικές ανάγκες του παιδιού σου. Όχι με την έννοια θέλει χάδι δώστου χάδι, θέλει προσοχή δώστου προσοχή αλλά με την έννοια της συναισθηματικής μάθησης. Μαθαίνω να αφουγκράζομαι τις ανάγκες του παιδιού μου και να τις ικανοποιώ με τον πιο υγιή τρόπο που μπορώ να σκεφτώ και ξέρω. Ο στόχος είναι το κάθε παιδί να ξεδιπλώσει την προσωπικότητά του, να έχει αγάπη για τον εαυτό του και για τους γύρω του και να μην "φοβάται τη ζωή", όπως μου είπε πρόσφατα μια φίλη. 

     Τί γίνεται όμως όταν ο γονιός δεν μπορεί να ανταποκριθεί σε αυτό το ρόλο; τί γίνεται όταν δεν υπάρχει η συναισθηματική ωριμότητα από μέρους του ή απλά εκτελεί τα "καθηκοντά" του σα ρομπότ και δεν ενδιαφέρεται για τις συναισθηματικές ανάγκες του παιδιού παρά μόνο για τις υλικές; τί συμβαίνει όταν χρησιμοποιεί υποκατάστατα και αφήνει στο παιδί του συναισθηματικά κενά ή είναι πολύ εγωκεντρικός για να δεχτεί ότι ο γονέας βάζει στην άκρη κάποια θέλω του γιατί υπερτερούν κάποια άλλα πράγματα πλέον; Τότε, φίλοι μου, θα δείτε ένα παιδί να μεγαλώνει και να εξελίσσεται σε θυμωμένο ενήλικα..

     Ο ενήλικας που κριτικάρει, που νιώθει ενοχές εύκολα, που δεν μπορεί να αφεθεί και να εμπιστευτεί, που βάζει τον εαυτό του κάτω από τις ανάγκες των άλλων γιατι έμαθε ότι δεν προέχει η δική του συναισθηματική κάλυψη αλλά των άλλων..Ναι, οι γονείς του του το έμαθαν αυτό και αυτό θα μάθει στις σχέσεις του. Υπάρχει βέβαια και η αντίθετη περίπτωση..να γίνει ένας ενήλικας που θέλει να καλύπτει μόνο τις δικές του ανάγκες και δεν μπορεί να καλύψει τις συναισθηματικές ανάγκες των άλλων. 

     Ο θυμωμένος, αυτός, ενήλικας θα έχει μια δυσκολία στις σχέσεις του και έτσι ενδέχεται ο θυμός του να μεγαλώνει και να πολλαπλασιάζεται. Στις περισσότερες περιπτώσεις, αυτές οι άλυτες συγκρούσεις με τους γονείς αφήνουν τόσο μεγάλα σημάδια που κανείς σύντροφος ή φίλος δεν μπορεί να γιατρέψει. Αλλά το ίδιο το άτομο μπορεί...έχει αυτή την μαγική ικανότητα να ξεκολλήσει από αυτή τη σύγκρουση που μόνο τον ίδιο αρρωσταίνει και να την αφήσει πίσω. Λύνεται; δύσκολα αλλά υπάρχει κάτι μαγικό στη ζωή μας και αυτό λέγεται "Συμφιλίωση": συμφιλιώνομαι με αυτή την κατάσταση σημαίνει ότι την αναγνωρίζω, της δίνω αξία (δεν την υποβιβάζω), θρηνώ για αυτό που συνέβη, παίρνω ένα μάθημα (γιατί κάθε βίωμα μας μπορεί να μας διδάξει και κάτι) και αφήνω κάτω αυτό το βάρος που κουβαλώ μέσα μου τόσα χρόνια. Φανταστείτε πράγματι ότι κρατάτε ένα κουτί με πέτρες και το αφήνετε κάτω.

     Αφήστε το και μην το ξαναπάρετε στα χέρια σας. Βιώστε όλα τα συναισθήματα που συνοδέυουν αυτή την έλλειψη συναισθηματικής κάλυψης από τους γονείς σας: θυμός, απορία, έκπληξη, απογοήτευση.. και στη συνέχεια φύγετε από εκεί. Κάποιοι-πολλοί- κολλούν στο συναίσθημα του θυμού και δυσκολεύονται να προχωρήσουν..Ναι, πράγματι, είναι κάτι δύσκολο αλλά και απαραίτητο να γίνει για να είστε ΕΣΕΙΣ ευτυχισμένοι. Γιατι, μπορεί ως παιδι να εξαρτόμασταν από τους γονείς μας ακόμη και για την ευτυχία μας, αλλά ως ενήλικες είμαστε υπεύθυνοι ΕΜΕΙΣ μονάχα και εμείς έχουμε τα κλειδιά για την απελευθέρωση από παλιές φυλακές.

    Μην το ξεχνάτε αυτό: είστε πλέον ολοκληρωμένος ενήλικας και μπορείτε εσείς να είστε ο γονέας/φροντιστής του εαυτού σας. Μην αφήνετε τις παλίες πληγές να σας τραβάνε πίσω..η ευτυχία είναι μπροστά!

                                                   

Όταν όλα πάνε στραβά..

Υπάρχουν μέρες (μήνες, χρόνια..) που τα πράγματα δεν πάνε όπως τα θέλαμε και τα περιμέναμε..είναι αυτές οι μέρες που εύχεσαι να μην είχες σηκωθεί από το ωραίο ζεστό σου πάπλωμα..Είτε στο σπίτι, είστε στη δουλειά κάτι στραβώνει και κάτι δεν μας θέλει. Σκέφτεσαι διάφορες λύσεις: να με ξεματιάσουν, ο τάδε με ζηλεύει, έχει πανσέληνο ή ανάδρομο Ερμή; σκέφτεσαι, σκέφτεσαι κι όμως λύση πουθενά..γιατί απλά δεν υπάρχει κάποιο συγκεκριμένο πρόβλημα προς λύση...απλά όλα πάνε στραβά!

    Αυτές τις μέρες το μόνο που κάνουμε είναι να γκρινιάζουμε και φυσικά (έλα παραδέξου το) να μας πιάνει μια γενική μαυρίλα και γκρίνια για τη ζωή και την "τύχη" μας...αυτή η τύχη πόσα έχει ακούσει χωρίς να φταίει η κακομοίρα...γιατί την τύχη μας την ορίζουμε μόνοι μας και όσοι σας είπαν το αντίθετο, σας είπαν ψέματα για να σας ελαφρώσουν...αλλά σας βάρυναν..

 Όταν όλα πάνε στραβά, λοιπόν, μην στενοχωριέστε και μην πέφτετε στην παγίδα του να "κλαίγεστε" για όλη σας την εώς τώρα ζωή. Δεν σας βοηθά, ίσα ίσα που σας ρίχνει ακόμη πιο κάτω.

     Μπορείτε να εκμεταλλευτείτε αυτή την άσχημη περίδο και να γυρίσετε το παιχνίδι προς όφελός σας. Απλά χρειάζεστε λίγη υπομονή και απομόνωση..Το δεύτερο είναι απαραίτητο για το πρώτο, γιατί όταν αναλώνεστε σε συζητήσεις επί συζητήσεων για την "μαύρη σας την τύχη" τότε η υπομονή μειώνεται γιατί σίγουρα και ο συνομιλητής σας θα σας συγχύσει με κάποια μικροκριτική ή θα μοιραστεί μια αντίστοιχη "μαύρη τύχη" και έτσι η υπομονή σας θα εξαντληθεί...Μείνετε στο σπίτι, με τον εαυτό σας παρεούλα και γράψτε σε ένα χαρτί τα πράγματα για τα οποία είστε ευγνώμων..είναι μια δοκιμασμένη συνταγή που εκατομμύρια ψυχοθεραπευτές και σύμβουλοι χρησιμοποιούν με τους πελάτες τους. Πάντα έχουμε κάτι στη ζωή μας για το οποίο νιώθουμε ευγνομωσύνη. Σκεφτείτε ποιό είναι αυτό και γράψτε το ή γράψτε τα σε ένα κομμάτι χαρτί το οποίο καλό είναι να το έχετε στο πορτοφόλι σας...γιατί μπορεί το σύνδρομο "Βασιλάκης Καίλας" να σας χτυπήσι στη δουλειά ή όσο είστε στο δρόμο!

    Ένας άλλος τρόπος να χτίσετε την αντοχή σας σε αυτές τις περιόδους μαυρίλας είναι να σκεφτείτε πράγματα που έχτε καταφέρει και δοκιμασίες που έχετε ξεπεράσει. Πρέπει να είστε περήφανος για τα κατορθώματά σας και να μην τα υποτιμάτε. Χαιδέψτε και παινέψτε τον εαυτό σας γιατί δεν θα το κάνει άλλος για εσάς ή και καλύτερα από εσάς!

    Συναναστραφείτε με άτομα που σας φτιάχνουν το κέφι. Δεν χρειάζεται να μιλάτε σε ανθρώπους που σας κριτικάρουν ή έχουν διαφορετική κοσμοθεωρία και δεν σας καταλαβαίνουν. Είναι ακατάλληλη περίοδος για αυτούς και είναι καλύτερο για την ψυχή σας να μιλάτε και να ανοιχτείτε σε ανθρώπους που σας ανεβάζουν, σας σέβονται και σας εκτιμούν. Δεν χρειάζεται να συζητήστε το πρόβλημα σας μαζί τους εάν δεν θέλετε, αρκεί να είστε μαζί τους, να γελάσετε, να πιείτε ένα χαλαρωτικό ρόφημα και να ξεχαστείτε στην κουβέντα τους.

    Βγείτε μια βόλτα στη φύση. Όλο και περισσότεροι θεραπευτές πλέον συστήνουν την επαφή με τη φύση ως "θεραπευτικό μέσο" για άτομα με αγχώδεις διαταραχές. Η θάλασσα, το δάσος, μια βόλτα σε ένα βουνό είναι τρόποι να χαλαρώσετε, να εκτιμήσετε τις ομορφιές του κόσμου και να νιώσετε ότι τα "προβλήματά" σας είναι μικρά ή έστω αντιμετωπίσημα σε αυτή την όμορφη ζωή..

    Διαλογιστείτε, φάτε υγιεινά, γυμναστείτε..μερικοί ακόμη τρόποι για να οπλιστείτε με αντοχές ψυχικές (πέρα από σωματικές) και να επιβιώσετε σε αυτή τη δύσκολη περίoδο για εσάς. 

     Και μην ξεχνάτε! Εάν νιώθετε ότι τίποτα δεν έχει νόημα πλέον στη ζωή σας, εάν κάνετε μαύρες σκέψεις πάνω από 6 μήνες, εάν απομονώνεστε και τίποτε δεν σας γεμίζει καλύτερα να απευθυνθείτε σε έναν ειδικό ψυχικής υγείας για να λάβετε τη βοήθεια που σας χρειάζεται!

Όταν όλα πάνε στραβά....έχεις εσένα!Μην το ξεχνάς!

       

Το Teacher's Blog μας επισκέφτηκε! Εθισμός στις οθόνες.

 Όπως σας ανακοινώσει το υπέροχο Teacher's blog θα μας επισκέπτεται 2 φορές το μήνα. Σήμερα η εκπαιδευτικός Σπυριδούλα-Μαρία Λάλου μας μιλάει για τον εθισμό στις οθόνες. 

" Όλο και περισσότερο παρατηρείται τα παιδιά να χάνουν το ενδιαφέρον τους για μια βόλτα και να προτιμούν να μείνουν σπίτι να δουν τηλεόραση. Όλο αυτό όμως δημιουργεί σιγά σιγά  εθισμό, που στην αρχή δεν γίνεται αντιληπτός αλλά δεν αργεί να φανεί ακόμη και στην συμπεριφορά των παιδιών.

   Έτσι αυτή η συνήθεια οδηγεί σε:

1.            Απώλεια ελέγχου διαχείρισης: το παιδί δυσκολεύεται να κλείσει την τηλεόραση, το τάμπλετ, το κινητό την στιγμή που του το ζητάνε. Γίνεται αναβλητικό (π.χ. Θα το κλείσω σε 5 λεπτά και ποτέ δεν είναι τόσο)
2.          Είναι απορροφημένο συνεχώς: το παιδί αναπτύσσει συνέχεια κουβέντα γύρω από θέματα που αφορούν το διαδίκτυο ή που είδε στην τηλεόραση (π.χ. είδες τι τραγούδι ανέβασε στο κανάλι του ο τάδε τραγουδιστή;)
3.          Αντιμετωπίζει κοινωνικά προβλήματα: εσείς του μιλάτε και αυτό είναι μπροστά από μια οθόνη, δεν σας απαντάει, είναι προσηλωμένο εκεί.
4.         Επιρροή σχέσεων γονέα- παιδιού: υπάρχουν συνέχεια τσακωμοί στο σπίτι λόγω της τεταμένης χρήσης των οθονών και αυτών που βλέπει στο διαδίκτυο.
5.          Αντιμετωπίζει προβλήματα στέρησης: υπάρχει έντονος εκνευρισμός/ θυμός και ξεσπάσματα όταν του απαγορεύετε να δει π.χ. τηλεόραση ή να παίξειPlayStation ή ακόμη και αν του δίνετε περιορισμένο χρόνο .
6.          Λέει ψέματα: σας κρύβει το τάμπλετ ή παίζει όταν λείπετε .
7.         Του λείπει η οθόνη: όταν είναι εκνευρισμένο ή θέλει να ξεκουραστεί θέλει να δει τηλεόραση για να χαλαρώσει.

   Αντιλαμβάνεστε λοιπόν πως λίγο πολύ όλα τα παιδάκια στις μέρες μας αντιμετωπίζουν τέτοια θέματα, άλλα σε μεγάλο και άλλα σε μικρό βαθμό. Καλό θα ήταν να αποτελούμε και εμείς παράδειγμα για τα παιδιά μας και να αποκοπούμε από τέτοιου είδους εθισμούς, να θέτουμε όρια σε εμάς και τα παιδιά μας."

 Επιμέλεια: Λάλου Σπυριδούλα -Μαρία Εκπαιδευτικός

Πηγή:https://lalouspiridoula.blogspot.com/2019_04_07_archive.html